Đường hóa học còn được gọi chất tạo ngọt nhân tạo, chất thay thế cho đường mía.
Đường hóa học có 2 đặc điểm khác biệt với đường mía là
(1): Có độ ngọt rất cao (gấp hàng trăm lần đường mía).
(2): Cung cấp rất ít năng lượng.
Có tới khoảng 500 loại đường hóa học nhưng chỉ có vài loại đường hóa học được dùng trong thực phẩm. Đường hóa học được dùng trong thực phẩm hay gặp nhất là saccharin (E954i), được mệnh danh là “vua ngọt” với độ ngọt bằng khoảng 500 lần đường mía. Trên thị trường saccharin xuất hiện với những tên thương mại như: Sweet’n Low, Sugar Twin, Sweet Magic, Zero-Cal…Đường saccharin thường được dùng để làm ngọt các sản phẩm như đồ uống giải khát, kẹo, bánh bích quy, thuốc chữa bệnh, kem đánh răng…Các bệnh nhân bị tiểu đường có thể dùng đường saccharin.
Tuy nhiên, trên thị trường hiện nay tồn tại rất nhiều chất tạo ngọt tổng hợp không được phép dùng. Một trong những loại đường hóa học bị cấm được sử dụng nhiều nhất là sodium cyclamate. Các nhà sản xuất sử dụng cyclamate vì hai yếu tố: nó ngọt gấp 500 lần đường mía, nhập khẩu chủ yếu từ biên giới phía Bắc, giá thành hạ, phí vận chuyển thấp, mang lại lợi nhuận hấp dẫn.
Trong khi đó, chất tạo ngọt cyclamate vào cơ thể được vi khuẩn trong ruột chuyển thành mono hay dicyclohexylamine là chất có thể gây ung thư gan, thận, phổi, dị dạng bào thai trên thực nghiệm. Loại đường này có xuất xứ Trung Quốc và thông tin rất mập mờ, không có thành phần, hạn sử dụng và nơi sản xuất. Ăn phải thực phẩm chứa nhiều đường hóa học này có thể gây cảm giác nhức đầu, chóng mặt, ù tai, buồn nôn hoặc có thể dị ứng nếu dùng với số lượng nhiều.
